human rights watch

måndag 21 september 2026

The winter is coming… ❄️🇪🇺🇷🇺 Tensions between Russia and Europe continue to fuel fears of a wider confrontation. In recent statements, Russian President Vladimir Putin has warned that the deployment of European troops to Ukraine would amount to “war with Russia,” while European governments continue to strengthen their defence preparations amid concerns over the future of the conflict.



 


 The winter is coming… ❄️🇪🇺🇷🇺
Tensions between Russia and Europe continue to fuel fears of a wider confrontation. In recent statements, Russian President Vladimir Putin has warned that the deployment of European troops to Ukraine would amount to “war with Russia,” while European governments continue to strengthen their defence preparations amid concerns over the future of the conflict.

 


The Washington Post.
At the same time, discussions about preparing civilian populations for potential crises — including war, cyberattacks, extreme weather and disruptions to essential supplies — have become increasingly common across Europe.
But there is an important distinction between preparing for a possible conflict and saying that a war is inevitable. Europe and Russia remain locked in a dangerous security confrontation, but a direct Russia–NATO war would carry enormous consequences for the entire continent and beyond.
.
.
⚠️ Disclaimer: NO COPYRIGHT INFRINGEMENT INTENDED. This content is for news, educational, commentary and informational purposes only. We do not claim ownership of third-party visuals. Statements attributed to public figures represent their views and should not be treated as established facts.

 

Amid a trade war and Trump’s threats to make Canada the 51st state, Prime Minister Mark Carney is seeking deeper ties with the EU in a bid to reduce Canada’s economic dependence on the US

***
After decades in which the United States was its main economic and strategic partner, Canada is beginning to reconsider the direction it wants to take. According to The Wall Street Journal, amid the trade war, President Donald Trump’s threats to make Canada the 51st state and strained relations with Washington, Prime Minister Mark Carney is pursuing a significant rapprochement with Europe — including exploring a model that would allow Canada to integrate more deeply with the European Union.

According to the American newspaper, shortly after Canada and the U.S. became embroiled in a bilateral trade war, Carney began calling European leaders and asking to take Canada’s relationship with the European Union to the next level. For months, he spoke with leaders across the continent and even with members of some of Europe’s lesser-known royal families in an effort to explore how his country could become more closely integrated with the 27-member bloc.

In fact, the Journal reported, the threat to turn Canada into the 51st U.S. state pushed America’s northern neighbor so close to Europe that leaders began half-jokingly referring to it as the European Union’s newest member. According to people familiar with the matter who spoke with the American newspaper, Carney instructed his special envoy to Europe to explore the most ambitious options available, short of full EU membership.

Ukrainian Defence Intelligence says Russia has received its first shipment of North Korea's Hwasong-11C ballistic missile — known in the West as the KN-30 — marking a new stage in the Pyongyang-Moscow weapons pipeline.
What's confirmed:
→ This is the first documented transfer of the KN-30/Hwasong-11C to Russia — no prior reports of this variant reaching the battlefield
→ It's an enlarged version of the Hwasong-11 family, solid-fueled, mobile-launched, with a demonstrated range of at least 600 km in its 2021 test
→ As of July 2026, Russia's North Korean ballistic missile stockpile (KN-23, KN-24, KN-30 combined) sits at roughly 50 — matching its ~50 Kinzhal aeroballistic missiles
What's unverified:
→ North Korea's claim that the missile can carry a 2.5-ton warhead has not been independently confirmed by any outside intelligence agency. Treat this figure with caution — it's Pyongyang's own claim, not a verified capability.
Why it matters: North Korea has been Russia's key wartime missile supplier since 2023, but this is a heavier-class weapon entering that flow for the first time — a sign the relationship keeps deepening in capability, not just quantity.

 New official estimates from South Korea's Ministry of Defense indicate that North Korea likely possesses between 80 and 120 nuclear warheads. Details regarding North Korea's nuclear arsenal include: Estimated Number – Officials and intelligence agencies estimate the country's warhead count at between 80 and 120, a figure that has trended upward in recent years. Fissile Material – International reports indicate that Pyongyang is continuously producing the necessary materials (such as plutonium and enriched uranium) to manufacture additional nuclear bombs. Secrecy – Due to the insular nature of the North Korean regime and a lack of information transparency, no precise, official figures regarding the actual number of these weapons exist; all numbers are based on intelligence analysis and satellite imagery.

زستان دێت... ❄️🇪🇺🇷🇺
ئاڵۆزییەکانی نێوان ڕووسیا و ئەوروپا بەردەوامن و ترسەکان لە ڕووبەڕووبوونەوەی فراوانتر زیاتر دەکەن. لە لێدوانەکانی ئەم دواییەیدا، ڤلادیمێر پوتین، سەرۆکی ڕووسیا هۆشداریی داوە لەوەی کە ڕەوانەکردنی هێزەکانی ئەوروپی بۆ ئۆکرانیا دەبێتە "جەنگ لەگەڵ ڕووسیا"، لە کاتێکدا حکومەتەکانی ئەوروپا بەردەوامن لە بەهێزکردنی ئامادەکارییە بەرگرییەکانیان لە نێوان نیگەرانییەکان لە داهاتووی ململانێکان.
ڕۆژنامەی واشنتۆن پۆست.
لە هەمان کاتدا، باسەکان سەبارەت بە ئامادەکردنی دانیشتوانی مەدەنی بۆ قەیرانە ئەگەرییەکان - لەوانەش شەڕ، هێرشی ئەلیکترۆنی، کەشوهەوای توند و پچڕانی پێداویستییە سەرەکییەکان - لە سەرانسەری ئەوروپادا زیاتر باو بووە.
بەڵام جیاوازییەکی گرنگ هەیە لە نێوان خۆئامادەکردن بۆ ئەگەری ململانێ و وتنی شەڕێک حەتمییە. ئەوروپا و ڕووسیا لە ڕووبەڕووبوونەوەیەکی ئەمنی مەترسیداردا قفڵ کراون، بەڵام شەڕێکی ڕاستەوخۆی ڕووسیا و ناتۆ لێکەوتەی گەورەی بۆ تەواوی کیشوەرەکە و دەرەوەی ئەو کیشوەرە دەبێت.
.
.
⚠️ ڕەتکردنەوەی بەرپرسیاریەتی: هیچ پێشێلکردنی مافی کۆپیکردن نییە. ئەم ناوەڕۆکە تەنها بۆ مەبەستی هەواڵ و پەروەردەیی و شرۆڤە و زانیارییە. ئێمە ئیدیعای خاوەندارێتی لە دیمەنی لایەنی سێیەم ناکەین. ئەو لێدوانانەی کە دەگەڕێندرێنەوە بۆ کەسایەتییە گشتیەکان نوێنەرایەتی بۆچوونەکانیان دەکەن و نابێت وەک ڕاستییەکی دامەزراو مامەڵەیان لەگەڵدا بکرێت.

لەناو شەڕی بازرگانی و هەڕەشەکانی ترەمپ بۆ ئەوەی کەنەدا بکاتە ٥١هەمین ویلایەت، مارک کارنی سەرۆک وەزیران بەدوای پەیوەندی قووڵتر لەگەڵ یەکێتی ئەوروپا دەگەڕێت لە هەوڵێکدا بۆ کەمکردنەوەی پشتبەستنی ئابووری کەنەدا بە ئەمریکا

*** .
دوای دەیان ساڵ کە ئەمریکا هاوبەشی سەرەکی ئابووری و ستراتیژی بوو، کەنەدا دەست دەکات بە پێداچوونەوە بەو ئاراستەیەی کە دەیەوێت بیگرێتەبەر. بەپێی ڕۆژنامەی وۆڵ ستریت جۆرناڵ، لە نێوان شەڕی بازرگانیدا، هەڕەشەکانی سەرۆک دۆناڵد ترەمپ بۆ ئەوەی کەنەدا بکاتە ٥١هەمین ویلایەت و پەیوەندییەکانی لەگەڵ واشنتۆن ئاڵۆزتر کردووە، سەرۆکوەزیران مارک کارنی بەدوای نزیکبوونەوەیەکی بەرچاودایە لەگەڵ ئەوروپا — لەنێویاندا گەڕان بەدوای مۆدێلێکدا کە ڕێگە بە کەنەدا بدات قووڵتر لەگەڵ یەکێتی ئەوروپا تێکەڵ بێت.

بەپێی ڕۆژنامە ئەمریکییەکە، دوای ماوەیەکی کەم لە تێوەگلانی کەنەدا و ئەمریکا لە شەڕێکی بازرگانی دوولایەنەدا، کارنی دەستیکرد بە پەیوەندیکردن بە سەرکردەکانی ئەوروپا و داوای کرد پەیوەندی کەنەدا لەگەڵ یەکێتی ئەوروپا بەرەو ئاستێکی دیکە ببات. بۆ چەند مانگێک لەگەڵ سەرکردەکانی سەرانسەری کیشوەرەکە و تەنانەت لەگەڵ ئەندامانی هەندێک لە خێزانە شاهانەییە کەمتر ناسراوەکانی ئەوروپا قسەی کرد لە هەوڵێکدا بۆ ئەوەی بزانێت چۆن وڵاتەکەی دەتوانێت لە نزیکەوە لەگەڵ ئەو بلۆکە ٢٧ ئەندامەدا یەکبگرێتەوە.

لە ڕاستیدا، ڕۆژنامەی جۆرناڵ بڵاویکردەوە، هەڕەشەی گۆڕینی کەنەدا بۆ ٥١هەمین دەوڵەتی ئەمریکا، دراوسێی باکووری ئەمریکای هێندە نزیک کردەوە لە ئەوروپا کە سەرکردەکان بە نیوە گاڵتەجاڕی دەستیان کرد بە ئاماژەکردن بەو وڵاتە وەک نوێترین ئەندامی یەکێتی ئەوروپا. بەپێی وتەی ئەو کەسانەی کە ئاگادارن لەم بابەتە و لەگەڵ ڕۆژنامە ئەمریکییەکەدا قسەیان کردووە، کارنی نێردەی تایبەتی خۆی لە ئەوروپا ڕاسپاردووە کە بەدواداچوون بۆ گەورەترین بژاردە بکات کە لەبەردەستدایە، ئەمەش کەمترە لە ئەندامێتی تەواو لە یەکێتی ئەوروپا.

خەمڵاندنە فەرمییە نوێیەکانی وەزارەتی بەرگری کۆریای باشوور ئاماژە بەوە دەکەن کە پێدەچێت کۆریای باکوور لە نێوان ٨٠ بۆ ١٢٠ سەری ئەتۆمی هەبێت. وردەکارییەکانی جبەخانەی ئەتۆمی کۆریای باکور ژمارەی مەزەندەکراو: بەرپرسان و دەزگا هەواڵگرییەکان ژمارەی سەرە جەنگییەکانی ئەو وڵاتە لە نێوان ٨٠ بۆ ١٢٠ کڵاو مەزەندە دەکەن، کە بەراورد بە ساڵانی پێشووتر لە زیادبووندایە. مادەی شکاو: ڕاپۆرتە نێودەوڵەتییەکان ئاماژە بەوە دەکەن کە پیۆنگ یانگ بەردەوام زیاتر لەو ماددانە (وەک پلۆتۆنیۆم و یۆرانیۆمی پیتێنراو) بەرهەم دەهێنێت کە پێویستن بۆ دروستکردنی بۆمبی ئەتۆمی. نهێنی: بەهۆی داخراویی حکوومەتی کۆریای باکوور و نەبوونی شەفافیەت لە زانیارییەکان، ئامارێکی ورد و فەرمی لەسەر ژمارەی ڕاستەقینەی ئەو چەکانە نییە و سەرجەم ئامارەکان بە پشتبەستن بە شیکردنەوەی هەواڵگری و وێنەی مانگی دەستکرد ڕادەگەیەنرێن.

هەواڵگری بەرگری ئۆکرانیا دەڵێت، ڕووسیا یەکەم باری موشەکی بالیستیکی هواسۆنگ-١١ سی کۆریای باکووری وەرگرتووە کە لە ڕۆژئاوا بە فڕۆکەی KN-30 ناسراوە- کە قۆناغێکی نوێ لە بۆری چەکی پیۆنگیانگ- مۆسکۆ دیاری دەکات.
ئەوەی پشتڕاستکراوەتەوە:
→ ئەمە یەکەم گواستنەوەی بەڵگەنامەییە کە فڕۆکەی KN-30/Hwasong-11C بۆ ڕووسیا — هیچ ڕاپۆرتێکی پێشوو نییە کە ئەم جۆرە بگاتە بەرەکانی شەڕ
→ وەشانێکی گەورەکراوەی خێزانی Hwasong-11 ە، سووتەمەنی ڕەقە، بە مۆبایل خراوەتە بازاڕەوە، لەگەڵ مەودای لانیکەم 600 کم لە تاقیکردنەوەی ساڵی 2021دا نیشان دراوە
→ لە تەمموزی ٢٠٢٦، کۆگای موشەکی بالیستیکی کۆریای باکووری ڕووسیا (KN-23، KN-24، KN-30 بە یەکەوە) بە نزیکەیی لە 50 دادەنیشێت — کە هاوتایە لەگەڵ ~50 موشەکی ئایرۆبالیستیکی کینژال
ئەوەی پشتڕاست نەکراوەتەوە:
→ ئیدیعای کۆریای باکور کە مووشەکەکە دەتوانێت سەری جەنگی ٢.٥ تۆنی هەڵبگرێت، تا ئێستا لەلایەن هیچ دەزگایەکی هەواڵگری دەرەکییەوە بە شێوەیەکی سەربەخۆ پشتڕاست نەکراوەتەوە. بە وریاییەوە مامەڵە لەگەڵ ئەم ژمارەیەدا بکە — ئەوە ئیدیعای پیۆنگیانگە خۆیەتی، نەک توانایەکی پشتڕاستکراوە.
بۆچی گرنگە: کۆریای باکوور لە ساڵی ٢٠٢٣ەوە دابینکەری سەرەکی مووشەکی ڕووسیا بووە لە کاتی جەنگدا، بەڵام ئەمە چەکێکی پلە قورسترە کە بۆ یەکەمجارە دەچێتە ناو ئەو ڕەوتە - نیشانەیە کە پەیوەندییەکە بەردەوام قووڵتر دەبێتەوە لە توانادا، نەک تەنها لە بڕیدا..

 Zivistan tê… ❄️🇪🇺🇷🇺
Razîbûnên di navbera Rûsya û Ewropayê de hîn jî tirsên ji pevçûnek berfirehtir gur dikin. Di daxuyaniyên dawî de, Serokê Rûsyayê Vladimir Putin hişyarî da ku bicihkirina leşkerên Ewropî bo Ukraynayê dê bibe "şer bi Rûsyayê re", di heman demê de hikûmetên Ewropî amadekariyên xwe yên parastinê di nav fikarên li ser pêşeroja pevçûnê de xurt dikin.
The Washington Post.
Di heman demê de, nîqaşên li ser amadekirina nifûsa sivîl ji bo krîzên potansiyel - di nav de şer, êrîşên sîber, hewaya ekstrem û astengiyên dabînkirina bingehîn - li seranserê Ewropayê her ku diçe gelemperî dibin.
Lê cûdahiyek girîng heye di navbera amadekirina ji bo pevçûnek gengaz û gotina ku şer neçar e. Ewropa û Rûsya di pevçûnek ewlehiyê ya xeternak de asê mane, lê şerek rasterast a Rûsya-NATO dê encamên mezin ji bo tevahiya parzemînê û ji wê derê bi xwe re bîne.
.
.
⚠️ Daxuyanî: BINPÊKIRINA MAFÊN COPYRIGHTÊ NE ARMANC E. Ev naverok tenê ji bo nûçe, perwerdehî, şîrove û armancên agahdariyê ye. Em îdîaya xwedîtiya dîmenên sêyemîn nakin. Daxuyaniyên ku ji kesayetiyên giştî re têne vegotin, nêrînên wan temsîl dikin û divê wekî rastiyên pejirandî neyên dîtin.

 Di nava şerê bazirganiyê û gefên Trump ên ji bo kirina Kanadayê wekî eyaleta 51emîn de, Serokwezîr Mark Carney hewl dide têkiliyên kûrtir bi Yekîtiya Ewropayê re pêş bixe da ku girêdayîbûna aborî ya Kanadayê ya bi DYAyê re kêm bike.

***
Piştî bi dehan salan ku tê de Dewletên Yekbûyî hevkarê sereke yê aborî û stratejîk ê Kanadayê bû, Kanada dest bi nû-nirxandina wê rêyê dike ku dixwaze bişopîne. Li gorî rojnameya *The Wall Street Journal*, di nava şerê bazirganiyê, gefên Serok Donald Trump ên ji bo kirina Kanadayê wekî eyaleta 51emîn û têkiliyên aloz ên bi Washingtonê re, Serokwezîr Mark Carney hewl dide nêzîkatiyeke girîng bi Ewropayê re pêk bîne — di nav de lêkolîna modelekê ku rê bide Kanada bi awayekî kûrtir bi Yekîtiya Ewropayê re entegre bibe.

Li gorî rojnameya Amerîkî, piştî ku Kanada û DYA ketin nav şerekî bazirganiyê yê dualî, Carney dest bi têkiliyê bi rêberên Ewropî re kir û xwest ku têkiliya Kanadayê ya bi Yekîtiya Ewropayê re bigihîne asteke bilindtir. Bi mehan, wî bi rêberên li seranserê parzemînê û heta bi endamên hin malbatên qraliyetê yên Ewropayê yên kêm-naskirî re axivî, da ku lêkolîn bike ka welatê wî çawa dikare bi awayekî nêzîktir bi bloka 27-endamî re entegre bibe.

Bi rastî, wekî ku *Journal* ragihand, gefa veguherandina Kanadayê bo eyaleta 51emîn a DYAyê, cîranê bakur ê Amerîkayê ewqas nêzîkî Ewropayê kir ku rêberan bi awayekî nîv-henekî dest bi binavkirina wê wekî endama herî nû ya Yekîtiya Ewropayê kirin. Li gorî kesên ku agahiyên wan li ser mijarê hene û bi rojnameya Amerîkî re axivîne, Carney talîmat da nûnerê xwe yê taybet ê li Ewropayê ku vebijarkên herî berfireh û ambargîoz lêkolîn bike, bêyî ku bigihîje asta endamtiya tam a Yekîtiya Ewropayê.

 Texmînên fermî yên nû yên ji Wezareta Parastinê ya Koreya Başûr nîşan didin ku Koreya Bakur muhtemelen di navbera 80 û 120 serên nukleerî de heye. Hûrguliyên cebilxaneya nukleerî ya Koreya Bakur Hejmara texmînkirî: Karbidest û ajansên îstîxbaratê hejmara serên nukleerî yên li welêt di navbera 80 û 120 de texmîn dikin, ku li gorî salên berê zêde dibe. Materyalê fîsîl: Raportên navneteweyî nîşan didin ku Pyongyang bi berdewamî materyalên zêdetir (wek plutonyûm û uranyûma dewlemendkirî) yên ku ji bo çêkirina bombeyên nukleerî hewce ne hildiberîne. Veşartî: Ji ber xwezaya girtî ya hikûmeta Koreya Bakur û nebûna şefafiyetê di agahdariyê de, di derbarê hejmara rastîn a van çekan de ti amarên rast û fermî tune ne, û hemî hejmar li gorî analîza îstîxbaratê û wêneyên satelîtê têne ragihandin.

 Îstîxbarata Berevaniyê ya Ukraynayê radigihîne ku Rûsyayê yekem barkirina mûşekên balîstîk ên Hwasong-11C yên Koreya Bakur — ku li Rojava bi navê KN-30 têne naskirin — wergirtiye; ev yek qonaxeke nû di zincîra dabînkirina çekan a di navbera Pyongyang û Moskowê de nîşan dide.
Tiştên ku hatine piştrastkirin:
→ Ev yekem veguhestina belgekirî ya KN-30/Hwasong-11C bo Rûsyayê ye — berê ti raporên derbarê gihîştina vê cureyê mûşekê bo qada şer de tunebûn.
→ Ev guhertoyeke mezinbûyî ya malbata Hwasong-11 e; bi sotemeniya hişk dixebite, dikare ji platformên livok (mobîl) were avêtin û di ceribandina sala 2021ê de hatiye îsbatkirin ku menzîla wê herî kêm 600 km ye.
→ Heya Tîrmeha 2026an, stoka Rûsyayê ya mûşekên balîstîk ên Koreya Bakur (bi giştî KN-23, KN-24 û KN-30) bi qasî 50 mûşekan e — ev hejmar bi hejmara mûşekên wê yên aerobalîstîk ên cureyê Kinzhal (nêzîkî 50 heb) re hevseng e.
Tiştên ku nehatine piştrastkirin:
→ Îdiaya Koreya Bakur a ku dibêje ev mûşek dikare serê şer ê (warhead) bi giraniya 2,5 ton hilbigire, ji aliyê ti saziyeke îstîxbaratê ya derve ve bi awayekî serbixwe nehatiye piştrastkirin. Bi baldarî nêzîkî vê hejmarê bibin — ev îdiaya Pyongyangê bixwe ye, ne kapasîteyeke piştrastkirî.
Çima ev girîng e: Koreya Bakur ji sala 2023yan ve dabînkerê sereke yê mûşekan ji bo Rûsyayê di dema şer de ye, lê ev cara yekem e ku çekeke ji pola girantir dikeve nav vê pêvajoyê — ev nîşanek e ku têkilî ne tenê di warê hejmarê de, lê di warê kapasîteyê de jî kûrtir dibe.

Inga kommentarer:

Skicka en kommentar